eindrapport energietransitie

Hier vindt u het volledige rapport “Nederland krijgt nieuwe Energie”.

Samenvatting eindrapport 'Nederland krijgt nieuwe energie'

Nederland heeft nieuwe energie nodig. Er is een aanzienlijk risico dat de fossiele energiebronnen niet kunnen voorzien in de verwachte stijgende wereldwijde vraag naar betaalbare energie. Dit leidt tot prijsstijgingen, recessies, armoede, sociale onrust, geopolitieke spanningen en in het uiterste geval tot oorlog. Daarnaast leidt het huidige beleid tot een versterkte klimaatverandering met grote ecologische en economische schade tot gevolg.

De enige uitweg is een vastberaden keuze voor de toekomst. Daarom pleit dit partijoverstijgend voorstel voor een versnelde omslag naar een volledig hernieuwbare energievoorziening in 2050. De jaarlijks energiebesparing wordt opgeschroefd naar 3% en de jaarlijkse groei in hernieuwbare energie wordt versneld naar 7%. Een omslag die veel van ons land zal vergen, maar ook belangrijke voordelen biedt in de vorm van ontkoppeling van de olieprijs, verbetering van onze internationale concurrentiepositie, werkgelegenheid en een gezonder leefmilieu.

Verandering in technologie, economie en gedrag is nodig. Energiebesparing is aantoonbaar rendabel en vervanging van conventionele energie door hernieuwbare energie is technisch mogelijk. Alle geraadpleegde adviesbureaus en kennisinstellingen geven aan dat techniek niet zozeer het probleem is. Toch zijn er in de praktijk diverse drempels die de gewenste ontwikkeling tot op heden vertragen. De uitdaging is om de juiste maatschappelijke en economische voorwaarden voor deze omslag te creëren. Burgers en bedrijven willen dat de overheid krachtig en inspirerend leiderschap in energietransitie toont. Een consistente lange termijn koers met een stevig en samenhangend pakket aan beleidsinstrumenten is nodig om drempels voor vernieuwing weg te nemen, ruimte te geven aan decentrale burger initiatieven en innovatief ondernemerschap. Dit kan door middel van een beproefd recept: de Deltawet. Maar dan voor Nieuwe Energie.

Een wettelijk vastgelegd teruglevertarief is daarbij cruciaal voor een consistent en stimulerend investeringsklimaat ten aanzien van hernieuwbare energie en warmtekrachtkoppeling. Ook de consequente invoering en stapsgewijze aanscherping van het algemeen aanvaarde principe dat de vervuiler betaalt door fiscale vergroening is essentieel. Een Nationaal Energietransitie Fonds bevordert de financiering van energiebesparende maatregelen en investeringen in opwekking van hernieuwbare energie. De overheid dient te investeren in een energie infrastructuur die in alle opzichten klaar is voor de 21e eeuw. De uitdaging ligt in het realiseren van slim transport en waar nodig opslag van energie zodat het variabele hernieuwbare energieaanbod goed afgestemd kan worden op de vraag.

Duurzame energie wordt de standaard en fossiele energie wordt uitgefaseerd. Alle energieleveranciers in Nederland moeten wettelijk een toenemend aandeel hernieuwbaar opgewekte elektriciteit in hun energiemix hebben. Nieuwbouw van conventionele centrales is in economische en ecologische zin niet verantwoord en dus is een stop wenselijk vanwege de onomkeerbare effecten op de energiehuishouding. Als het marktinitiatief achterblijft dan dient de overheid de groei van hernieuwbare energieproductie te versnellen door grootschalige projectontwikkeling gevolgd door terugverkoop aan de markt. Nederland verzilvert de potentie om tot de wereldwijde top-10 in ‘clean-tech’ industrie te gaan behoren. Het subsidiestelsel wordt drastisch vereenvoudigd en verbeterd. Innovatienetwerken en -broedplaatsen worden gestimuleerd.

De overheid bevordert energie-efficiënt gedrag door onder meer een sterk verbeterd openbaar vervoer, strengere productnormen en verplichte toepassing van energiebeheer in gebouwen. Vergunningsaanvragen specifiek voor energiebesparende maatregelen dienen binnen zes weken te zijn afgehandeld, anders mogen de maatregelen worden uitgevoerd. Het goederenvervoer wordt aanzienlijk energie-efficiënter door zuinige voertuigen, verbetering van de binnenwaterwegen en Europese transportregels.

Onze ambitie is net zo groot als de uitdagingen waarvoor wij nu staan. Het realiseren daarvan zal een bijzonder grote inzet vragen van burgers, bedrijfsleven en overheid. De maatregelen zijn stevig, maar geen enkele natie is beter geworden door achterover te leunen. Als we onze welvaart en welzijn in de komende decennia willen zekerstellen, dan moeten we bereid zijn om de doodlopende weg van onze verspillende en vervuilende economie te verlaten en JUIST NU te kiezen voor de nieuwe energie die Nederland nodig heeft.